Вы используете гостевой доступ (Вход)
 
 
Главная  |  Новости  |  Библиотека  |  Словари  |  Учебники  |  Статьи  |  Тесты
 
Татарская Виртуальная Гимназия: TATAR ӘDӘBIYaTI

TATAR ӘDӘBIYaTI
M.X. Xasanow, A.G. Axmadullin, F.G. Galimullin


LAT | CYR


Artka | Kitapnıñ başına | Alga



kereşәlәr. Mondıylar arasında Şәrif Kamal kürenekle
urın bili.

Eşçelәr tormışın, alarnıñ da wakıtlı (sezonlı) eşçe-
lәr kөnküreşen yaktırtunı Ş. Kamal üzeneñ berençe әsәrlә-
rendә ük üzәkkә kuya. Bu tema anıñ üz tormışı, yag`ni
biografiyase belәn dә awazdaş.

Mulla gailәsendә tuıp tәrbiyalәngәn eget bik yaş`li üz
kөnen üze kürә başlıy. Anıñ yaş`lek ellarındagı tormı-
şında ike yunәleşne kürergә mөmkin. Berse — belemgә
omtılu, üzebezdәge tөrle mәdrәsәlәrdә, Riga, Istanbul, Kaһi-
rә uku yortlarında belem alu, ukıtuçı bulıp eşlәü, gazeta-
jurnallarda xezmәttәşlek itü. Ikençese — şaxtalarda,
balık promısellarında, timer yul tөzeleşlәrendә eşlәü,
yag`ni tөrle һөnәr eşçese bulıp kөn itü. Ә bolar, yag`ni
tormışta üze kürep-belgәnnәr, üze kiçergәnnәr, Ş. Kamalga
zıyalılar xәyatınnan da, eşçelәr tormışınnan da üz әsәrlә-
renә mul azık tabarga yardәm itә.

Yazuçı berençe xikәyalәrendә ük inde xezmәt iyaseneñ ruxi
dөn`yasın taswirlıy. Lәkin baştarak әle ul bu dөn`yada
yaktını az kürә, kara yaklar belәn kübrәk mawıga. Mәsәlәn,
1909 elda basılıp çıkkan «Uyanu» isemle berençe xikәya-
sendә üzәk obraznıñ surәtlәnüen küzallap karıyk. Tegermәn
eşçese Musa arakı eçügә birelep kitkәn. Xatını Gafifә
anıñ bu eşenә razıy tügel: «Eçmә, ya bulmasa mine aer...» —
di. Xatınınıñ mondıy süzlәrenә Musanıñ cen açuları
çıga, ertkıç xәlenә kilә, anı cәberli, kıynap taşlıy.
Kөnnәrdәn ber kөnne anıñ tabigatendәge bu wәxşilek, şәf-
kat`sezlek facigagә alıp kilә, Gafifәne һәlakәtkә kiterә.

«Kozgınnar oyasında» isemle xikәyadә dә (1910) eşçe
xalıknıñ tiskәre sıyfatları kübrәk taswirlana. Awır
xezmәt һәm küñelsez tormış arkasında şaxterlar tәmam
tupaslangannar, miһerbanlık, keşeleklelek kebek zatlı
sıyfatlar alarnıñ bik azına gına xas. Alarnıñ eştәn
buş wakıttagı şөgıl`lәre — arakı eçü, akçalı uynau, ber-
bersen üçeklәp ireşterü. Eçpoşırgıç yaşәü şartları
şaxterlarnı cıen yuk-bardan kızık tabu, küñel açu belәn
mawıguga etәrә. Artıkka kitkәç, uennan uymak çıga, dilәr
bit. Alar xәtta üzara yaratışıp, ber-bersen ixtiram iteşep
yaşәgәn Gosman kart belәn xatını Mәr`yamneñ arasın bozuga
kitergәn һәm xatınnıñ facigale ülemenә sәbәp bulgan
«şayaru», «kızık yasau» uylap tabuga barıp citәlәr.



Artka | Kitapnıñ başına | Alga

 

KAZAN • «MӘGARIF» NӘŞRIYaTI 2005




Главная | Новости | Библиотека | Словари | Учебники | Статьи | Тесты

© 2005-2019 Татарская Виртуальная Гимназия
© 2005-2010 Городской Информационно Диагностический Центр

Рейтинг@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^