Вы используете гостевой доступ (Вход)
 
 
Главная  |  Новости  |  Библиотека  |  Словари  |  Учебники  |  Статьи  |  Тесты
 
Татарская Виртуальная Гимназия.:: Tatar әdәbiyatı 7 (lat_) - 64.html
Tatar әdәbiyatı 7
F.M. Musin, Í.G. Ğıylәcew, R.S. Şәwәliewa
LAT | CYR

Artka | Eçtәlek | Alga

Meñ yaşәgәn kart agaçlar, şaulamağız.

Ayunıñ teş şakıganı işetelsen,

Şunı işetep yaklauçılar bire kilsen.

Yuk, şaulağız! Әnә, awır yullar ütep,

Dustıbıznı kotkarırga kirәk bit dip,

Íksez-çiksez gazap çigep yөri torgaç,

Arıp-talıp can-Fәrmanga ezli torgaç,

Ayu өen tabıp algan inde kızlar,

Ertkıç belәn xisaplaşa kıyu kızlar.

-  Daeş',-dilәr,-daeş' bezneñ Tañsılunı!

Lәkin ayu һiç kөtmәgәn ide monı.

Belmi kaya kerergә dә, aptırıy ul,

Kөçle bizgәk totkan kebek kaltırıy ul.

Alda torgan kız өstenә ırğıym disә,

Kөtelmәstәn cilkәsenә küsәk tөşә.

uñga ırğıy, kundıralar sul yağınnan,

Sulga karıy, tondıralar uñ yağınnan.

Yөz dә tügel, meñ dә tügel kızlar monda,

Ískitәrlek koral da yuk kullarında.

Berseneñ dә mıltığı һәm kılıçı yuk,

Ciñә monda berdәmlek һәm kurkusızlık.

Tañsılunıñ saldıralar bogauların.

-  Rәxmәt,-di kız,-kotkardığız, tugannarım.

Sabak bulsın,-di ul,-monda tilmergәnem,

Aerılmam sezdәn gomer-gomergә min!

Íptәşlәren koçaklıy kız:- Rәxmәt! Rәxmәt!

Ayu kaça, küz dә aça almıy rәtlәp.

utta yangan kebek sizә bөten tәnen,

Üze genә belә ayu üze xәlen.

Tele bulsa, ul da әyter ide bügen

Íñ zur kөçneñ berdәmlektә ikәnlegen.

* * *

Şul kөnnәn soñ Tañsılunı kürgәn xalık

Karap tora şatlanıp һәm xәyran kalıp.

Duslarınnan aerılmıy ikәn, dilәr,

Yөze monıñ nurday balkıp kitkәn, dilәr.

Kuanalar çәçәklәr dә bu xәl tugaç,

Sılu kız dip soklanalar ay һәm koyaş.


Zөһrә yoldız - Venera planetası­nıñ bezneñ xalık arasında ta­ralgan poetik iseme

sılu - çibәr, güzәl

alan — bolın

şır itep — kurkıp

istәn cuyma - onıtma

kaklau - tozlap kipterü (itne, ba­lıknı)

can-Fәrmanga - wo wsyu moç', slomya golowu, opromet'yu

bizgәk totkan kebek — şaşınıp; li-xoradoçno


Soraular һәm biremnәr.

1.  Zıya Mansurnıñ icatı һәm tormışı turında sөylәgez.

2.  Awtor әkiyattәge kızga ni өçen Tañsılu digәn isem birgәn?

3.Tañsılunı başta nişlәp ber kem dә yaratmıy?

4.urmanda nişlәp anı ayu urlap kitә?

5.Monnan soñ iptәş kızları Tañsılu yazmışına niçek karıylar?

6.Tañsılunı ayudan kotkaruda iptәş kızlarına nәrsә yardәm itә?

7.Bu şiğıre belәn awtor ukuçılarına nәrsә әytergә teli?

8."Aerılgannı ayu aşar, bülengәnne büre aşar" digәn әytemne niçek añlıysız?

9.Şuşı әkiyattәn çığıp, üzegezneñ arağızdağı duslık, iptәşlek tu­rında әñgәmә oeştırığız.


Artka | Eçtәlek | Alga

Ízdatel'stwo Kazan, 1999



Главная | Новости | Библиотека | Словари | Учебники | Статьи | Тесты

© 2005-2019 Татарская Виртуальная Гимназия
© 2005-2010 Городской Информационно Диагностический Центр

Рейтинг@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^