Вы используете гостевой доступ (Вход)
 
 
Главная  |  Новости  |  Библиотека  |  Словари  |  Учебники  |  Статьи  |  Тесты
 
Татарская Виртуальная Гимназия.:: Алгебра 8 (cyr_) [95.html]
Алгебра 8
Макарычев Ю.Н.
LAT | CYR

Артка | Эчтәлек | Алга

§ 7.   Арифметик квадрат тамырның үзлекләрен куллану

17. Тапкырлаучыны тамыр тамгасы тышына чыгару. Тапкырлаучыны тамыр тамгасы астына кертү

 

 һәм 6    аңлатмаларының кыйммәтләрен чагыштырыйк. Бу мәсьәләне  ның рәвешен

үзгәртеп эшләп була. 50 санын 25 • 2 тапкырчы­гышы рәвешендә күрсәтәбез һәм тапкырчыгыш­тан тамыр турындагы теореманы кулланып таба­быз:

Мәсьәләне чишкәндә, без    ны 5 һәм саннарының тапкырчыгышы белән алыштырдык. Мондый   рәвешүзгәртүне   тапкырлаучыны   та­мыр тамгасы тышына чыгару дип атыйлар.

6 тапкырчыгышын арифметик квадрат та­мыр рәвешендә күрсәтеп,   һәм  6 аңлатма­ларының кыйммәтләрен башкача да чагыштырырга була. Моның өчен 6 санын  дип алыштыра­быз һәм тамырларны тапкырлап табабыз:

50 < 72   булганга   күрә,     <  .   Димәк, < 6.

Мәсьәләне икенче ысул белән чишкәндә, без 6аңлатмасын  аңлатмасына алыштыр­дык. Мондый рәвешүзгәртүне тапкырлаучыны тамыр тамгасы астына кертү дип атыйлар.

1 нче мисал.

аңлатмасында тапкырлаучыны тамыр там­гасы тышына чыгарыйк.

аңлатмасының а≥ 0 булганда гына мәгънәсе бар (әгәр а < 0 булса, а7 < 0 була), а7 тамырасты аңлатмасын а6 • а тапкырчыгышы рәвешендә күр­сәтәбез, биредә а6 тапкырлаучысы җөп күрсәткеч­ле дәрәҗә булып тора. Ул вакытта

2 нче мисал.

- 4   аңлатмасында тапкырлаучыны тамыр там­гасы астына кертик.

►   Тискәре тапкырлаучы -4 не арифметик квадрат тамыр рәвешендә күрсәтеп булмый һәм шуңа күрә -4 не тамыр тамгасы астына кертеп бул­мый. Шулай да, уңай тапкырлаучы 4 не тамыр тамгасы астына кертеп,       - 4    аңлатмасының рә­вешен үзгәртеп була:

                   

3 нче мисал.

      а   аңлатмасында тапкырлаучыны тамыр там­гасы астына кертик.

►   а тапкырлаучысы теләсә нинди сан: уңай, нуль яки тискәре булырга мөмкин. Шуңа күрә ике очрак карыйбыз:

әгәр а ≥0 икән, ул вакытта                   


Артка | Эчтәлек | Алга

КАЗАН «МӘГАРИФ» НӘШРИЯТЫ, 2004



Главная | Новости | Библиотека | Словари | Учебники | Статьи | Тесты

© 2005-2019 Татарская Виртуальная Гимназия
© 2005-2010 Городской Информационно Диагностический Центр

Рейтинг@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^