()
 
 
  |    |    |    |    |    |  
 
.:: Algebra 8 (lat_) - 162.html
Algebra 8
Makarıçew Yu.N.
LAT | CYR

Artka | Eçtәlek | Alga

32. Ber üzgәreşlele tigezsezleklәr sistemaların çişü

Mәs'әlә Turist turbazadan 20 km eraklıktağı stançiyagә barırga çıga. Әgәr ul tizlegen 1 km/sәg kә arttırsa, 4 sәg tә 20 km dan artıgrak yul ütәr. Әgәr ul tizlegen 1 km/sәg kә kimetsә, xәtta 5 sәg tә dә stançiyagә barıp citә almıy. Turistnıñ tizlege küpme?

► Turistnıñ tizlege x km/sәg kә tigez bulsın. Әgәr dә turist (x + 1) km/sәg tizlek belәn barsa, ul 4 sәg eçendә 4(x + 1) km yul ütәr. Mәs'әlәneñ şartı buença 4(x + 1) > 20. Әgәr turist (x - 1) km/sәg tizlek belәn barsa, 5 sәg tә 5(x - 1) km yul ütәr. Mәs'әlәneñ şartı buença 5(x1) < 20.

x nıñ 4(x + 1)>20 tigezsezlege dә, 5(x - 1) < 20 tigezsezlege dә dөres bulırlık kıymmәtlәren tabarga kirәk. Mondıy oçraklarda tigezsezleklәr sistemasın çişәrgә kirәk dilәr һәm anı

 


4(x+1)>20,

5(x-1)<20

rәveşendә yazalar.

Sistemanıñ һәr tigezsezlegen aña tigezkөçle tigezsezlek belәn almaştırıp,

x > 4,

x <5

sistemasın tababız.

Dimәk, x nıñ bilgesez kıymmәte 4 < x < 5 şartın kanәgat'lәnderergә tieş.

Cawap: turistnıñ tizlege 4 km/sәg tәn zurrak, lәkin 5 km/sәg tәn kimrәk. ◄

Bilgelәmә. Sistemadağı һәr tigezsezlek dөres bulırlık üzgәreşleneñ kıymmәte ber üzgәreşlele tigezsezleklәr sistemasınıñ çişeleşe dip atala.

Sistemanı çişü anıñ barlık çişeleşlәren tabu yaki çişeleşe bulmawın isbatlau ul.

1nçe misal

2x -1 > 6,

5-3x>-13

tigezsezleklәr sistemasın çişep tababız:

► 2x > 7,

-3x > -18.

Monnan

x>3,5,

x<6.

x nıñ һәr x > 3,5 һәm x < 6 tigezsezleklәren kanәgat'lәnderә torgan kıymmәtlәre sistemanıñ çişeleşlәre bula. x>3,5 tigezsezlegen kanәgat'lәnderüçe sannar küplegen һәm x < 6 tigezsezlegen kanәgat'lәnderüçe sannar küplegen koordinatalar turısında surәtlәp, ike tigezsezlekneñ dә 3,5 < x < 6 bulganda dөres ikәnlegen tababız (rәs. 38). Sistemanıñ çişeleşlәr küplege (3,5; 6) aralık bula.

Rәs.38

Cawapnı (3,5; 6) sannar aralığı rәveşendә yaki әlege aralıknı birüçe 3,5 < x < 6 ikele tigezsezlege rәveşendә yazarga mөmkin. ◄

2 nçe misal

3x - 2 > 25,

1-x <0 tigezsezleklәr sistemasın çişәbez.

► Tababız:

3x> 27,

- x< -1;

x> 9,

x> 1.


Artka | Eçtәlek | Alga

KAZAN «MӘGARÍF» NӘŞRÍYaTI, 2004



| | | | | |

2005-2019
2005-2010

@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^