Вы используете гостевой доступ (Вход)
 
 
Главная  |  Новости  |  Библиотека  |  Словари  |  Учебники  |  Статьи  |  Тесты
 
Татарская Виртуальная Гимназия.:: Әdәbiyat 9 (lat_) - 48.html
Әdәbiyat 9
A.G. Yaxin
LAT | CYR

Artka | Eçtәlek | Alga

ÍDEGӘY[1]

                                                          

                                                            I

Tuktamış xan  belәn Şaһ Timer nizağı һәm Kotlıkıya bineñ ülemgә xөkem itelgәne

Sәmәrkand әmire Aksak Timer Tuktamış xanga xat yaza. Xatında xannan tirә-yun'dә dan totkan Tөkle Ayak isemle au laçının bülәk itüen sorıy. Xan belәn әmir, kayçandır dus bulıp, xәzer doşman­laşkan keşelәr. Xatnı ukıgaç, Tuktamışnıñ açuı çıga. Cawap xatında ul üze kebek ük tәkәbber әmirne mıskıl itә һәm üteneçen kire kaga. Yaz citkәç, xan auga çıgarga әzerlәnә. Koş karauçı Kotlıkıyanı (Ídegәyneñ әtisen) çakırta һәm Tөkle Ayaknıñ bala­ların kertergә kuşa. Laçınnarnı kulına utırta, bersen turgayga, bersen ürdәkkә oçırtmakçı bula. Lәkin koşlar au laçınnarı bulıp çıkmıy. Tuktamış xannıñ açuı eçenә sıymıy. Koş kara­uçısına ul mondıy süzlәr әytә:

— Sәmәrkandta utırga

 Әmir Bırlas Şaһ Timer;

Arğı utırgan ul bulsa,

Birge utırgan min bulsam,

«Kara laçın Tөkle Ayak

Tuğız yortka[2] dan bulsa,

Anı miña tapşırğıl»,— dip,

Boerıp torgan ul bulsa,

Anıñ telen almagan[3]

 Tuktamış xan min bulsam,

Au laçınım karagan

Kotlıkıya sin bulsañ,

Salgan ike yomırkasın

Oyadan algan da sin ikәn!

__________________________________________

Koş bidayak1 yomırkasın

Oyaga salgan da sin ikәn!

Laçınımnıñ tokımın

Şaһ Timergә birgәn dә sin ikәn!

Ayağı tөksez bidayak —

Anı da bulsa kütәrep,

Minem karşıma kilgәn dә

Sin ikәn, әy, sin ikәn!

Cawabıñ bir, Kotlıka!

Tuktamış xan yanә әyter:

—  Í Kotlıka, Kotlıka!

Şaһ Timer sukkan sum altın,

Sum altınga satıldıñ!

Ber başıñnı ike itteñ,

Íke xanga baş ordıñ:

Cawabıñ bir, Kotlıka!

Kotlıka bi әytte:

—  Әy xaniyam, xaniyam,

Kas doşmanıñ Şaһ Timer,

Şaһ Timergә satılsam,



[1] Әsәr kıskartıp alındı. Tөşep kalgan өleşlәreneñ eçtәlege birelde.

[2] Yort — il.

[3] Telen almau — süz tıñlamau.


Artka | Eçtәlek | Alga

KAZAN «MӘGARÍF» NӘŞRÍYaTI, 2004



Главная | Новости | Библиотека | Словари | Учебники | Статьи | Тесты

© 2005-2019 Татарская Виртуальная Гимназия
© 2005-2010 Городской Информационно Диагностический Центр

Рейтинг@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^