Вы используете гостевой доступ (Вход)
 
 
Главная  |  Новости  |  Библиотека  |  Словари  |  Учебники  |  Статьи  |  Тесты
 
Татарская Виртуальная Гимназия.:: Algebra 9 (lat_) - 102.html
Algebra 9
Makarıçew Yu.N.
LAT | CYR

Artka | Eçtәlek | Alga

§ 7. ARÍFMETÍK PROGRESSÍYa

15. EZLEKLELEKLӘR

uñay cөp sannarnı üsә baru tәrtibendә küçerep yazıyk. Berençe andıy san 2 gә, ikençese 4 kә, өçençese 6 ga, dürtençese 8 gә tigez һ. b.

2, 4, 6, 8, ...

ezleklelegen tababız. Bu ezleklelektә bişençe urında 10 sanı, unınçı urında 20 sanı, yөzençe urında 200 sanı bulaçağı açık. Gomumәn, telәsә nindi p nomerı өçen aña tiñdәş bulgan uñay cөp sanın kürsәtergә mөmkin; ul 2p ga tigez.

Tağın ber ezleklelekne karıyk. Sanauçısı 1 gә tigez bul­gan yalğız waklanmalarnı kimi baru tәrtibeñdә yazabız:

Telәsә nindi p natural' sanı өçen aña tiñdәş bulgan wak­lanmanı kürsәtep bula; ulgә tigez., Şulay bulgaç, altınçı urında  waklanması, utızınçı urında  waklanması, meñençe urında  waklanması torırga tieş.

Ezleklelekne tөzüçe sannarnı tiñdәşle rәveştә ezleklelekneñ berençe, ikençe, өçençe, dürtençe һ. b. buınnarı dip atıylar. Ezleklelekneñ buınnarın gadәttә şul buınnıñ tәrtip nomerın kürsәtkәn indekslı xәreF belәn tamgalıylar. Mәsәlәn,  һ. b. («a berençe, a ikençe, a өçençe, a dürtençe» һ. b. dip ukıylar). Gomumәn, ezleklelekneñ p nomerlı buının, yaki, ikençe tөrle әytkәndә, ezleklelekneñ p nçı buının ap dip tamgalıylar. Ezleklelekneñ üzen  dip tamgalarbız;

Ezleklelekneñ buınnar sanı çikle buluı mөmkin ikәnen iskәrtep kitәbez. Bu oçrakta anı çikle ezleklelek dip atıylar. Íkeurınlı sannar ezleklelege çikle ezleklelekkә misal bulıp xezmәt itә:

10; 11; 12; 13; ... ; 98; 99.

Ezleklelekne birü өçen ezleklelekneñ telәsә nindi nomerlı buının tabarga mөmkinlek birüçe ısulnı kürsәtergә kirәk.

Eş kına ezleklelekne ezleklelekneñ p nçı buını Formulası yardәmendә birәlәr.

Mәsәlәn, uñay cөp sannarnıñ ezleklelegen  Formulası belәn, sanauçısı 1 gә tigez bulgan yalğız waklanmalarnıñ ezleklelegen  Formulası belәn birergә bula. Íkençe tөrle misallar kiterәbez.

1 nçe misal. Ezleklelek  Formulası belәn birelsen di. Anıñ berençe biş buının isәplibez.

p urınına natural' 1, 2, 3, 4, 5 sannarın kuep, tababız:


Artka | Eçtәlek | Alga

KAZAN «MӘGARÍF» NӘŞRÍYaTI, 2004



Главная | Новости | Библиотека | Словари | Учебники | Статьи | Тесты

© 2005-2019 Татарская Виртуальная Гимназия
© 2005-2010 Городской Информационно Диагностический Центр

Рейтинг@Mail.ru Kitap.net.ru Tatar.com.ru ^ ^